Ga naar de inhoud

Wanneer je een kind verliest, staat de wereld stil. Maar in je hoofd gebeurt er juist van alles. Veel ouders die bij het Berrefonds aankloppen, beschrijven een gevoel van totale mist: ze vergeten afspraken, kunnen zich niet concentreren of reageren emotioneler dan ze van zichzelf gewend zijn. Dankzij de neuropsychologie weten we dat dit geen teken van zwakte is. Rouw is een echte fysieke aanslag op je hersenen. Het is een trauma dat je brein dwingt om in een ‘overlevingsstand’ te gaan. Angst ervaren, een kort lontje hebben en zaken vergeten zijn dus geen “gebrek aan wilskracht”, maar een logische, fysieke reactie van je brein.

Rouw is topsport voor je hersenen! Het verlies van een kind is een ingrijpend trauma dat je hersenen dwingt om in een andere stand te gaan staan. Dit heeft directe gevolgen voor hoe je je voelt en gedraagt. Hieronder leggen we uit wat er precies in het rouwend brein gebeurt en waarom jouw reacties volkomen normaal zijn.

De hersenen in overdrive: Hyperactiviteit

Bij rouw ontstaat er een enorme verhoging van activiteit in bepaalde hersennetwerken. We noemen dit hyperactiviteit.
Zo onderscheiden we:

  • Emotionele intensiteit: De gebieden die verantwoordelijk zijn voor het voelen van angst en diepe, intense emoties staan constant ‘aan’. Dit zorgt voor een soort ‘overdrive’.
  • Extreme gevoeligheid: Alles wat ook maar zijdelings herinnert aan je kind zoals een foto, een liedje, of iemand die iets over verlies zegt, activeert dit netwerk direct. Hierdoor wordt je verdriet plotseling vele malen intenser.
  • Interne focus: Er ontstaat ook hyperactiviteit in gebieden achter in het brein die maken dat je sterk in jezelf keert. Je bent zo intens bezig met het intern voelen van het gemis, dat de buitenwereld nauwelijks nog binnenkomt.

De haperende rem: Hypoactiviteit

Tegenover die hyperactiviteit staat hypoactiviteit: gebieden die juist minder goed gaan werken.

  • Verlies van controle: Normaal gesproken heb je netwerken die een ‘rem’ of controle geven op je emoties. Door de stress van rouw laten deze gebieden zoals de hersenschors het afweten. Je voelt dus niet alleen meer, je hebt er ook minder controle over.
  • Cognitieve functies onder druk: De netwerken die je helpen bij je cognitieve functies (zoals je geheugen en het plannen van taken) raken kwetsbaar. Dit verklaart waarom je dingen minder goed onthoudt, niet goed kunt plannen en sneller geïrriteerd bent (het bekende ‘korte lontje’).
  • Beperkte aandacht: Je aandachtscapaciteit is simpelweg beperkt. Je hersenen verbruiken zoveel energie door de rouw dat er weinig ruimte overblijft voor concentratie op andere zaken.

Cognitieve functies onder druk

Je merkt misschien dat je minder scherp bent dan vroeger. Dat komt doordat de netwerken voor je cognitieve functies (je denkvermogen) kwetsbaar worden.

  • Plannen en onthouden: De hersengebieden die je helpen bij dagelijkse taken en je geheugen, werken tijdelijk minder goed.
  • Aandachtscapaciteit: Je hersenen verbruiken zoveel energie aan het verwerken van het verlies, dat er simpelweg minder “ruimte” of aandacht overblijft voor de rest van de wereld.

Rouw is ook een fysiek proces

Rouw zit niet alleen ‘tussen de oren’. De impact op je lichaam is ook groot:

  • Het immuunsysteem: Door de langdurige stress raakt je afweersysteem ontregeld. Dit maakt je tijdelijk kwetsbaarder voor kwaaltjes en beïnvloedt ook weer hoe je brein functioneert.
  • Het hart: Rouw zorgt voor een enorme stressrespons waarbij je bloeddruk stijgt en ontstekingswaarden in je bloed omhoog gaan. Dit kan leiden tot een veel hogere kans op hartproblemen, zeker in de eerste maanden na het verlies.
  • Het ‘gebroken hart’: Bij acuut, schokkend nieuws kan de puntige onderkant van het hart letterlijk tijdelijk stilvallen door een overvloed aan stresshormonen zoals adrenaline. Dit wordt het gebroken-hartsyndroom genoemd. Het bestaat dus echt.
  • Stressreacties: Je autonome zenuwstelsel (dat buiten je wil om zaken als hartslag en ademhaling regelt) raakt uit balans. Het sympathisch zenuwstelsel (het gaspedaal/stress-systeem) is te actief, terwijl het parasympathisch zenuwstelsel (het rempedaal/rust-systeem) juist extra aandacht nodig heeft.
  • Slaapproblemen: Slecht slapen is een veelvoorkomend gevolg van deze fysieke stresscocktail.

Tips voor zelfzorg vanuit de wetenschap

Hoewel elk rouwproces uniek is en er geen “normaal” bestaat, biedt de wetenschap enkele handvatten om je brein en lichaam te ondersteunen:

  1. Activeer je rust-systeem: Je autonome zenuwstelsel heeft twee standen: de ‘gaspedaal’ (sympathisch zenuwstelsel) voor stress en de ‘rem’ (parasympathisch zenuwstelsel) voor rust. Probeer die ruststand bewust te activeren via relaxatietechnieken, meditatie, wandelen in de natuur, de zon en luisteren naar muziek.
  2. Lachen is ontlading: Voel je niet schuldig als je kunt lachen om een herinnering. Lachen is een overlevingsmechanisme van je brein om de overweldigende pijn even te dempen zodat je systeem het aankan. Lachen is dus echt gezond tijdens het rouwen én een noodzaak.
  3. Zoek de herinnering op: Een bezoekje aan het graf of praten tegen een foto kan je beloningssysteem in de hersenen activeren. Het helpt je om verbonden te blijven met je kind, wat een troostende functie heeft.
  4. Wees zacht voor jezelf: Besef dat je brein fysiek moet herstellen van een enorme klap. Vergeetachtigheid of concentratieverlies zijn geen tekortkomingen, maar symptomen van een brein dat hard aan het werk is. Erken dat je door een periode gaat waarin je brein moet herstellen van een trauma.
  5. Zoek naar ritme: Hoewel het tegennatuurlijk kan voelen, helpt het zoeken van ritme. Dit kan voor iedereen anders zijn. Progressief terug aan het werk gaan, op donderdag naar een inloopdag in een Koesterhuis komen, vrijwilligerswerk opnemen. Zo helpt het om de netwerken in je brein te activeren die je weer een stukje controle teruggeven.

Elk jaar organiseren we verschillende verbindende evenementen waarin het koesteren van herinneringen aan de kinderen in ons hart centraal staan.
We geven je hier graag een overzicht van onze grote, jaarlijks terugkerende evenementen en nodigen je van harte uit om daaraan deel te nemen.


Ben je vooral op zoek naar kleinschalig lotgenotencontact, creatieve workshops of ben je benieuwd hoe een Koesterhuis werkt? Ook dat aanbod is er voor jou, dan neem je best even een kijkje in onze kalender voor een overzicht van de activiteiten die op de planning staan. We verwelkomen je graag bij het Berrefonds.


Bij het Berrefonds geloven wij heel erg in de kracht van mama’s en papa’s.
We geloven heel sterk dat je na het verlies van een kind vooral nood hebt aan heel veel liefde, warme aandacht en zorg uit je omgeving. Je mag alle tijd nemen om te rouwen en op zoek gaan naar alle manieren die bij jou passen om het verdriet vorm te geven in je leven. Het is geen kwestie van te wachten tot rouw, verdriet en verlies ‘over’ zijn, het is een kwestie van ze op een voor jou mooie en passende manier in te passen in je leven. Zo kan je stap voor stap een leven opbouwen met een kind in je hart. Onze ervaring is dat de meeste ouders hier stapje voor stapje in slagen.

In sommige omstandigheden komt het verlies van een kind echter bovenop heel wat andere ervaringen of trauma’s die je al eerder moest dragen. Of soms voel je zelf dat je nood hebt aan een gesprek met een professional om je gevoelens, twijfels en bezorgdheden te delen. In zo’n gevallen kan therapie zeker zinvol zijn. We verwijzen je graag door naar de website van ‘Verbinding in Verlies’ die een overzicht maakten van professionals die je mogelijk kunnen helpen.

Zit je nog met vragen? Neem dan gerust even contact met ons op.

Een overzicht van gespecialiseerde professionals

Op de dag dat je een kind verliest, verlies je ook een stuk van jezelf.
En dat is een stuk dat je niet zomaar terug kan vinden of weer kan lijmen. Je zal langzaam moeten accepteren dat dit verlies een levensveranderd effect op je heeft. Voor veel ouders is dit ook een troost, want je draagt je kind voor altijd mee, het zal er altijd zijn.

Het kan wel heel beangstigend zijn om te voelen dat het verlies van je kind een impact heeft op heel wat aspecten van je leven. Vriendschappen en relaties komen soms onder druk of worden onverwacht hechter. Soms moet je als ouder op zoek naar nieuwe antwoorden op grote levensvragen over zingeving, werk, interesses, relaties,… Al die veranderingen en verwarring zijn heel vermoeiend. En net daarom moet je durven om jezelf centraal te zetten. Moet je het durven om tijd te nemen, tijd te vragen ook. Tijd om te zoeken naar hoe jij je verdriet en gemis wil meenemen in de toekomst op een manier die voor jou draaglijk is.

Als je iemand anders in de spiegel ziet

Na het verlies van je kind lijkt het alsof je jezelf helemaal moet heruitvinden. Ongevraagd, los van alles wat je tot dan toe kende op zoek naar een versie 2.0 van jezelf. Vaak voelen ouders die een kind verliezen aan dat ze fundamenteel veranderen als persoon. Het is heel normaal dat het voelt alsof je de controle volledig kwijt bent. Je stelt jezelf in vraag. Je panikeert bij de nieuwe ‘ik’ die vaak haast onherkenbaar is, ook voor jezelf.

Misschien was je wel een superenthousiaste, altijd optimistische spring-in-’t-veld en lijkt daar niks meer van over te zijn. Misschien was jij wel een type dat altijd blij was voor ieders babygeluk en kan je nu uit pure jaloezie wel eens venijnig uit de hoek komen. Misschien was jouw huis er wel zo eentje waar de deur altijd voor iedereen openstond en houd je die nu het liefst dicht.

Maar het kan ook anders. Misschien was je vroegere ik zwijgzaam, stil en teruggetrokken en heb je op een of andere manier nu de behoefte om maar te blijven vertellen over je kind. Misschien had je die sportschoenen ergens diep achter in een kast verstopt en voel je nu plots de drang om elke dag tien kilometer te gaan lopen. Of was jij iemand die meteen een ‘like’ gaf op elke vrolijke post op sociale media in je omgeving en heb je nu de neiging om je profiel offline te halen omdat je al die vrolijke foto’s van de perfecte gezinnetjes echt niet meer kan uitstaan.

Wat het verlies ook met je doet, gun jezelf tijd om te doen waar je nood aan hebt. En zeker even belangrijk: gun jezelf tijd om aan die nieuwe behoeften te wennen. Want voor je omgeving is het misschien even schrikken en aanpassen aan de nieuwe, zoekende ‘jij’, maar ook voor jezelf kan het heel confronterend zijn. Het kan bevrijdend zijn om te beseffen dat heel wat andere ouders dezelfde strijd voeren.

Hoewel we jammer genoeg de pijn en het verdriet van deze zoektocht niet kunnen wegnemen, willen we wel heel erg benadrukken dat je er niet alleen bent. Wat jij nu voelt en meemaakt is heel persoonlijk en elk verdriet of elk verhaal is anders, maar wij geloven heel sterk dat ook jij een manier kan vinden om die nieuwe versie van jezelf te worden. Dat ook jij een manier zal vinden om weer gelukkig te worden na het verlies van een kind. Want ja, dat kan.

Wordt het weer hetzelfde als vroeger? Nee, want jouw kind was er en zal er altijd zijn.
Je draagt je kind verder mee, een leven lang.

Jouw kind blijft in je DNA

Als je een kindje verliest, is dat meestal iets wat je overkomt als koppel. En het lijkt dan logisch om gebombardeerd te worden tot elkaars grootste steun en toeverlaat. Jullie zijn als het ware veroordeeld tot elkaar omdat jullie allebei een kind verliezen.

Alleen, zo eenvoudig is het niet. Het is niet omdat jullie op exact dezelfde manier een kind verliezen dat jullie dat ook op dezelfde manier beleven. Het is niet omdat jullie in dezelfde situatie zitten dat jullie ook hetzelfde voelen, er hetzelfde over denken of dezelfde woorden gebruiken. Verdriet kan een enorme impact hebben op een koppel. En het kan heel confronterend zijn om te beseffen wat het verlies van je kind betekent voor jullie relatie.

Het is eigenlijk heel logisch dat jullie elkaar misschien niet meteen vinden in jullie verdriet. De meeste koppels leren elkaar kennen in ‘goede tijden’. Ze kiezen voor elkaar op basis van dezelfde interesses, gelijke overtuigingen, dromen en ambities. De kans is klein dat jullie het tijdens een eerste date hadden over de keuze tussen cremeren en begraven om maar iets te noemen. En het is dan ook niet ondenkbaar dat jullie totaal anders denken blijken te denken over bepaalde kwesties. Je kan dan verbaasd vaststellen dat de liefde van je leven lijnrecht tegenover jou staat. In sommige gevallen spelen er ook familiale of religieuze tradities mee. Dan heb je misschien het gevoel dat je niet over alle aspecten van het verlies van je kind zelf kan beslissen zonder iemand anders te kwetsen. Zeker als daarvan bij de verschillende (schoon)families duidelijk verschillende verwachtingen leven, kan het een moeilijke evenwichtsoefening zijn die erg verstikkend kan aanvoelen.

Duaal proces model: bewegen tussen verlies en herstel

Rouwen is geen rechte weg. Het gaat op en neer, vooruit en achteruit, en vaak ook tegelijk in verschillende richtingen. Binnen het rouwonderzoek wordt dat mooi beschreven in het duale procesmodel van Stroebe en Schut (2002). Volgens dit model beweegt een rouwende voortdurend tussen twee manieren van omgaan met verlies: verliesgericht en herstelgericht. Je kan het zien als een slingerbeweging. Of als de twee spaanders van een roeiboot. Toch heb je als persoon vaak een voorkeurskant die je het vaakst inzet bij verlies.

Verliesgericht rouwen betekent dat je bewust stilstaat bij je kind en het gemis. Dat kan zijn door herinneringen op te halen, foto’s te bekijken, naar een betekenisvolle plek te gaan of gewoon heel intens te voelen hoe groot het verdriet is. Herstelgericht rouwen richt zich meer op het leven dat verdergaat. Op werken, zorgen, afleiding zoeken of momenten waarop het even wat lichter voelt.

Als rouwende beweeg je voortdurend tussen die twee. Het ene moment wil je dichtbij je kind zijn, het andere moment heb je nood aan afstand of even ademruimte. Die wissel kan verwarrend zijn. Soms voel je je verbonden, soms schuldig omdat je ook weer lacht of functioneert. Toch is net die beweging belangrijk. Zolang je, bewust of onbewust, blijft bewegen tussen verlies en herstel, ben je op een gezonde manier aan het rouwen.

Binnen een koppel lopen die bewegingen vaak niet gelijk. Waar de ene meer nood heeft aan praten, herinneren en stilstaan bij het verlies, zoekt de andere misschien sneller houvast in doen, werken of afleiding. Dat verschil kan pijnlijk zijn en tot onbegrip leiden. Het kan voelen alsof je elkaar kwijtraakt in plaats van elkaar vast te houden. Maar die verschillen betekenen niet dat iemand het fout doet. Het zijn twee manieren om met hetzelfde verlies om te gaan.

Misschien helpt de metafoor van een roeiboot. Als je steeds aan dezelfde kant roeit, draai je in cirkels. Het is net doordat je afwisselt van spaander dat er vooruitgang mogelijk wordt. En dat dan in 2 aparte bootjes. Dat vraagt afstemming, zachtheid en soms ook veel geduld. Er is geen juiste manier om te rouwen. Wat telt, is dat er beweging blijft. Dat er ruimte is voor zowel het verdriet als voor het leven dat zich voorzichtig opnieuw aandient.

Je hoeft het niet op dezelfde manier te doen. Maar je mag wel proberen elkaar te blijven zien in hoe ieder van jullie met dit gemis omgaat.

Blijven praten

Hoewel dit allemaal vrij heftig aanvoelt als je een verschillende voorkeurskant hebt, willen we je ook echt geruststellen want in de praktijk blijkt dat de meeste koppels vaak sterker uit dit soort situaties komen. Want veel koppels vinden ook veel steun en begrip bij elkaar. Al verloopt niet alles in hetzelfde tempo of op dezelfde manier, je vult elkaar aan. Het is als fietsen op een tandem. Misschien trappen jullie niet altijd in hetzelfde tempo, maken jullie ruzie om wie er mag sturen. Soms is het ergerlijk dat een van de twee even niet meetrapt en zich laat voeren, of heb je misschien zin om de ander er gewoon af te duwen en alleen verder te fietsen. Op andere dagen komen jullie niet vooruit en hadden jullie liever een elektrische fiets gehad. Maar ondanks alles zijn jullie wel samen onderweg en rijden jullie langzaam vooruit.

Het is belangrijk om de stevige basis van jullie relatie, waarom jullie voor elkaar gekozen hebben, niet uit het oog te verliezen. Want de moeilijkheden en twijfels waar jullie nu op botsen kunnen onoverkomelijk lijken. Maar je kan er als koppel voor kiezen om te focussen op alle dingen die jullie net wel verbinden. Als je samen beslist dat die verbindende kracht sterk genoeg is, moet je elkaar de ruimte geven om over bepaalde aspecten anders te kunnen denken. En moet je vooral naar elkaar blijven luisteren en voldoende energie opbrengen om met elkaar te blijven praten. Geef de ander voldoende ruimte en durf je persoonlijke ruimte te nemen in het verwerken van jullie verdriet.

Sommige koppels maken afspraken over stille symbolen om elkaar duidelijk te maken dat het even niet meer gaat. Denk aan het dragen van een bepaalde trui, een post-it op de deur van de koelkast, een bepaalde emoticon sturen tijdens je werkdag,… Dat klinkt misschien vreemd, maar het kan een mooie manier zijn om een stille hulpkreet te slaken als de woorden even op zijn. Als koppel maak je nu eenmaal heel veel fijne dingen mee, maar ook verdrietige zaken en dat kan jullie relatie veel sterker maken.

Op voorwaarde dat jullie er op de manier mee omgaan die het best bij jullie als koppel past.

Onze vrijwilligers zijn GOUD waard. Zonder vrijwilligers zou onze organisatie niet zijn wat ze is.
Met meer dan 400 vrijwilligers over heel Vlaanderen, tonen we samen elke dag ons hart voor al die gezinnen die een kind(je) moeten missen. 

Onze vrijwilligers zijn bezige bijtjes: een aantal van onze vrijwilligers zijn elke dag in de weer voor het Berrefonds, anderen wekelijks, maandelijks of nu en dan, maar ze zijn allemaal onmisbaar voor ons!

Want iedereen kent wel iemand die een kind verloor. Veel van onze vrijwilligers hebben zelf een persoonlijk verhaal, maar dat is zeker geen voorwaarde om je aan te melden. Jouw helpende handen kunnen veel warmte en troost brengen, soms door de kleinste dingen. Daarnaast kan het vrijwilligerswerk ook voor jou zorgen voor betekenis, zingeving en verbinding.

In de kijker

Hier verzamelen we graag het laatste nieuws en bijzondere vacatures voor onze lieve vrijwilligers!

Ben je op zoek naar een ‘buddy’? Een lotgenoot waar je je verhaal, je verdriet, je hoop, je twijfels, je dromen,… mee kan delen? Of zit je ergens mee en wil je graag weten hoe een ervaringsdeskundige dit heeft aangepakt? Dan verwelkomen we je heel graag op ons platform Glinsterhulp.

Je leest er de verhalen van mama’s, papa’s, grootouders, tantes en andere framily die te maken kregen met het verlies van een baby of kind. Je kan via het platform veilig en snel een berichtje naar een van onze Glinsterhulpen sturen. Elke Glinsterhulp is een warme vrijwilliger van het Berrefonds die opleiding en ondersteuning krijgt, dus je bent in goede handen!

Ontdek glinsterhulp

Eerst nog even weten hoe het platform precies werkt en wat je mag verwachten van Glinsterhulp? Kijk dan even mee naar de opname van het webinar dat collega Sarah gaf tijdens de Koesterweek 2025.

Heb je nog vragen of wil je je misschien aanmelden als vrijwillige lotgenoot voor ons platform? Stuur dan even een mailtje!

Wanneer een baby of kind overlijdt, worden ook andere kinderen geconfronteerd met verdriet en afscheid. Dat kunnen broers of zussen zijn, neefjes of nichtjes maar ook vriendjes of klasgenootjes. Voor hen kan een afscheidsdienst een eerste kennismaking zijn met de dood. Kinderen voorbereiden op zo’n moment kan helpen om hen meer rust en houvast te geven.

Vertel vooraf wat er zal gebeuren

Kinderen voelen zich vaak veiliger wanneer ze weten wat ze kunnen verwachten. Leg daarom vooraf rustig uit hoe de afscheidsdienst ongeveer zal verlopen. Je kan bijvoorbeeld vertellen:

  • waar de uitvaart plaatsvindt
  • wie er allemaal aanwezig zal zijn
  • dat er misschien mensen zullen huilen of heel verdrietig zijn
  • dat er muziek gespeeld wordt of iemand iets zal vertellen
  • dat er een kistje of urne aanwezig kan zijn
  • dat het met momenten stil zal zijn en spelen even niet kan

Gebruik eenvoudige en eerlijke woorden. Je hoeft niet alles tot in detail te vertellen, maar het kan helpen om een duidelijk beeld te schetsen van wat er gaat gebeuren en wat ze kunnen verwachten.

Geef kinderen een keuze

Niet elk kind wil of kan aanwezig zijn op een afscheidsdienst. Het kan helpend zijn om kinderen, afhankelijk van hun leeftijd en eigenheid een keuze te geven. Sommige kinderen willen er graag bij zijn, anderen voelen zich veiliger wanneer ze op dat moment ergens anders zijn. Beide reacties zijn normaal. Je kan ook afspreken dat een kind op elk moment even naar buiten mag gaan als het te moeilijk wordt. Sommige uitvaarten worden ook gestreamd als er veel volk verwacht wordt. Het kan dan een optie zijn om thuis te volgen of samen met andere vriendjes of klasgenoten.

Betrek kinderen op hun manier

Voor veel kinderen kan het helpend zijn om een kleine rol te krijgen tijdens het afscheid. Zo voelen ze zich betrokken bij het moment. Dat kan bijvoorbeeld door:

  • een tekening te maken
  • een bloem neer te leggen
  • een knuffeltje bij het kistje te leggen
  • een kaarsje aan te steken
  • samen een liedje te zingen

Je kan kinderen ook betrekken door een mooi prentenboek of voorleesverhaal te verwerken in de dienst. Dit kan dat voorgelezen worden met alle kinderen vooraan of in een aparte ruimte. Sommige ouders kiezen ervoor om tijdens de uitvaart de kinderen die aanwezig zijn even apart te nemen om samen op iets te knutselen of naar een verhaal te luisteren. Als de kinderen dan terugkomen kunnnen ze bijvoorbeeld hun kaarsenpotje vooraan zetten of iets in een boom hangen. Sommige kinderen vinden het fijn om iets te doen, andere kinderen kijken liever gewoon toe. Beide zijn helemaal oké.

Laat alle emoties toe

Kinderen rouwen op hun eigen manier. Sommige kinderen huilen, anderen worden stil, stellen veel vragen of gaan tussendoor gewoon spelen. Al die reacties zijn normaal. Laat kinderen weten dat alle gevoelens er mogen zijn en dat het oké is om verdrietig te zijn, maar ook om even te lachen of te spelen. Hier meer over weten? Lees dan ook even onze tips rond kinderen en rouw.

Zorg voor een vertrouwd persoon

Het kan helpend zijn dat er tijdens de afscheidsdienst minstens één volwassene speciaal voor de kinderen beschikbaar is. Iemand die hen kan begeleiden, met hen naar buiten kan gaan of even bij hen kan blijven als het moeilijk wordt. Hebben jullie als ouders zelf nog heel kleine kinderen vraag dan zeker hulp. Misschien wil je hen net heel dichtbij hebben maar het kan ook zijn dat het even alemaal teveel wordt. Laat je dus zeker omringen door lieve mensen.

Blijf nadien praten

Na de afscheidsdienst kunnen kinderen nog vragen hebben of opnieuw emoties voelen. Neem tijd om te luisteren naar wat ze vertellen en blijf openstaan voor hun vragen. Soms komen die vragen pas dagen of weken later in kleine onverwachte momenten.

Kinderen op een zachte manier betrekken bij een afscheid kan hen helpen om te begrijpen wat er gebeurt en hun gevoelens een plaats te geven. Elk kind doet dat op zijn eigen tempo. Volg vooral wat voor het kind en voor jullie als gezin goed voelt.

Na het verlies van een kind heb je in België officieel recht op tien dagen rouwverlof.

Voor de meeste ouders is dit uiteraard niet voldoende (al is het ook helemaal prima als jij net troost kan vinden in de structuur en afleiding van je werk). Op deze pagina proberen we je een overzicht te geven van alle stelsels die bestaan en waar je eventueel recht op hebt.

Lees alles rustig door en probeer je te laten helpen door je arts, de sociale dienst van je werk of nog andere professionals.

Ben je naast deze administratieve informatie op zoek naar informatie over hoe je rouwen en werken kunt combineren? Lees dan even hier verder.

Rouwen is hard werken. Het vraagt tijd, ruimte en mildheid voor jezelf. Opnieuw aan het werk gaan na het verlies van je kind is dan ook geen eenvoudige stap. Er bestaat dan ook geen juist moment om terug te starten. Voor elke ouder is dit anders. Sommigen voelen sneller de nood om opnieuw structuur te ervaren, terwijl anderen meer tijd nodig hebben. Beide zijn helemaal oké. Tegelijk kan werk ook helpend zijn. Door je brein zachtjes opnieuw te activeren, kan je hersenschors beter functioneren. Dit helpt om de intense emoties en overactiviteit in je hoofd stap voor stap beter te reguleren. Werk kan zo, naast het verdriet, ook een plek bieden van houvast en kleine stukjes ademruimte.

Opnieuw starten hoeft bovendien geen alles-of-niets verhaal te zijn. Veel ouders kiezen ervoor om progressief terug aan het werk te gaan, stap voor stap, op hun eigen tempo. Meer hierover lees je op onze pagina over progressieve tewerkstelling.

Enkele helpende tips

  • 1. Hou zachtjes contact
    Blijf, als het goed voelt, in contact met collega’s bij wie je je veilig voelt. Een berichtje, een koffiemoment of een korte wandeling kan helpen om de afstand kleiner te maken.
  • 2. Bereid je terugkeer een beetje voor
    Misschien helpt het om al eens langs te gaan vóór je eerste werkdag. Even binnenspringen, iets kleins meebrengen of eens mee lunchen kan de plek opnieuw wat vertrouwd maken.
  • 3. Geef aan wat je nodig hebt
    Je kan vooraf iets laten weten aan collega’s of je werkgever. Dat kan via een mail of door je ingevulde checklist (hieronder) te delen. Je hoeft het niet perfect te verwoorden. Eerlijk en eenvoudig is genoeg.
  • 4. Zorg dat je niet alleen start
    De eerste dag kan spannend zijn. Het kan helpen om met iemand af te spreken aan de parking of ingang, zodat je samen kan binnenkomen.
  • 5. Neem iets mee dat houvast geeft
    Een klein voorwerp, symbool of ritueel kan steun geven tijdens moeilijke momenten op de werkvloer.
  • 6. Ga stap voor stap
    Je hoeft niet meteen alles terug op te nemen. Je concentratie en energie kunnen anders zijn dan vroeger. Dat is normaal.
  • 7. Laat het geen alles-of-niets verhaal zijn
    Terugkeren kan ook geleidelijk. Voor veel ouders helpt het om hun brein opnieuw zacht te activeren, met kleine stukjes werk en structuur.

Misschien wil je werken. Misschien moet je werken. Misschien voelt het als beide.
Wat je situatie ook is: je mag het op jouw tempo doen.

Hieronder verzamelen we graag nog enkele boeken, onderzoeken en podcasts die je kunnen steunen of inspireren.

Wil je, na een periode van ziekteverlof, opnieuw aan het werk maar ben je bang dat het misschien nog niet zal lukken? Bij dit soort twijfels is de formule van progressieve tewerkstelling vaak een goede tussenoplossing. Het is doorgaans een betere keuze dan je werkregime te verlagen. In deze formule kan je je arbeidstijd geleidelijk aan opbouwen. Je gaat een aantal uren of dagen werken voor een loon, terwijl je voor de niet-gewerkte uren of dagen een uitkering ontvangt. Het is je (huis)arts die deze formule moet aanvragen bij de mutualiteit. Hou er rekening mee dat een extra bezoek aan de controlearts standaard is.

Je kan een gedeeltelijke werkhervatting aanvragen voor:

  • je vroegere beroepsactiviteit
  • een zelfstandige activiteit in bijberoep
  • een andere job, bijvoorbeeld in een ander bedrijf.

De toestemming van je mutualiteit voor dit regime van progressieve werkhervatting is na positief advies van de controlearts maximaal twee jaar geldig. Je kan binnen die periode een eventuele verlenging aanvragen. Je krijgt zelf een attest waarop je werkgever elke maand je werkelijke prestaties moet aanvullen. Je werkgever moet natuurlijk ook akkoord gaan met je gedeeltelijke werkhervatting.

Je uitkering

Bij gedeeltelijke werkhervatting wordt je ziekte-uitkering opnieuw berekend. Het aantal uren dat je presteert in verhouding tot een voltijdse werknemer geeft het percentage waarmee je uitkering wordt verminderd. Er is wel een vrijstelling van 20%. Dat betekent dat als je max. 20% van een fulltime regime werkt, je uitkering gewoon behouden blijft samen met je loon. Werk je meer dan 20%, dan heeft dit wel impact op je uitkering, maar ook hier blijft die vrijstelling van 20% behouden. Concreet: werk je halftijds, dan gaat je uitkering met 30% omlaag (50% -20%).

Als je een zelfstandig bijberoep uitvoert tijdens je arbeidsongeschiktheid, verandert je uitkering niet gedurende de eerste 6 maanden. Daarna wordt je uitkering met 10 % verminderd. Vanaf het 4de jaar na het jaar van je toestemming, wordt je uitkering opnieuw berekend.

Invloed op je belastingen

Op je uitkering wordt nauwelijks of geen bedrijfsvoorheffing ingehouden. Als je zowel een uitkering als een loon ontvangt, krijg je dus een hogere belastingfactuur. Dat kan je vermijden door je belastingen volledig of deels op voorhand te betalen. Alle praktische informatie over hoe je voorafbetalingen op je belastingaangifte doet, vind je op de website van de Federale Overheidsdienst Financiën.

Gedeeltelijke werkhervatting stopzetten

Wil je dit regime van progressieve tewerkstelling graag stopzetten? Dat kan, meestal in overleg met je (huis)arts. Het volstaat om een seintje te geven aan je mutualiteit.

Mijn ervaring na het overlijden van Anna

“De eerste keer dat ik dacht aan terug gaan werken, voelde dat als iets enorm groot. Alsof ik in één keer terug moest naar hoe het vroeger was, terwijl niets nog hetzelfde voelde.
Ik wist ook niet goed wat ik kon verwachten van mezelf. Zou ik me kunnen concentreren? Wat als ik plots moet huilen? Hoe reageren collega’s?
Alleen al die vragen maakten het zwaar. Daarom was het voor mij een opluchting dat ik niet meteen voltijds moest starten.

Ik ben progressief terug begonnen. Eerst een paar uurtjes, daarna een beetje meer. Dat gaf mij ruimte om te voelen wat ging en wat niet.
In het begin was het zoeken. Sommige dagen gingen beter dan andere. Maar net doordat het stap voor stap mocht, voelde ik dat mijn hoofd zich ook langzaam terug kon aanpassen.
Het gaf me structuur, zonder dat het te overweldigend werd.

Wat mij ook hielp, was dat mijn werkplek flexibel was. Dat ik even kon pauzeren als het moeilijk werd, of vroeger naar huis kon gaan als het niet meer ging.
Die zachtheid maakte echt een verschil.

Terug werken heeft mijn verdriet niet minder gemaakt. Maar het gaf me wel kleine momenten van ademruimte. Even met iets anders bezig zijn, zonder mijn kind te vergeten.
Als ik één ding zou zeggen tegen andere ouders: je hoeft niet ineens terug te springen. Je mag langzaam terugkeren. Op jouw tempo. Dat maakt het draaglijker.”
Lievenpapa Anna